Δευτέρα, 23 Απριλίου 2018

Η τελευταία χημειοθεραπεία.-Μαρτυρία ...


Οι αρρώστιες μας είναι το αποτύπωμα της ψυχής μας. 
Σε ποιoν να κάνω τσαμπουκά; Στην ψυχή μου; 
Σεβάστηκα τον καρκίνο μου
Μελέτησα την πορεία του. Ησυχα. 
Μου έδωσε την ευκαιρία να δω τόσα και τόσα. 
Τον φόβο για παράδειγμα

Γράφει η  Ρέα Βιτάλη *

Τελευταία χημειοθεραπεία. «Σήμερα είναι η αποφοίτησή σου» την ονόμασε η Λίλα. Είχε δίκιο. Σοφή η διατύπωσή της «νεραιδούλας μου». Οι προηγούμενοι μήνες ήταν σπουδή. Κατέγραψα πολλά. Μάτια, λέξεις, κουβέντες, σιωπές, σχέσεις. Πολύ λίγες εικόνες. Περίεργο. Λες και δεν έβλεπα, (εγώ, η εμμονική της εικόνας) κυρίως έβλεπα μέσα, σε όλα το μέσα τους έβλεπα και σε μένα κυρίως.

Θυμάμαι τον γιατρό, τον πρώτο, να λέει με αγωνιώδη προσπάθεια παιδιού να πει το ποίημα του και να τελειώνει. Σωστά τον είχα εμπιστευτεί. Από τέτοιες λεπτομέρειες επιλέγω γιατρούς. Να μην έχουν εξοικειωθεί με την τραγική τους ρουτίνα των δυσάρεστων ανακοινώσεων. Και αφού τελείωσε και γω τον έφερα στο μυαλό μου να κάνει υπόκλιση τέλους σε σκηνή παιδικής σκηνής, τον προσγείωσα στο ωμό «Μιλάμε για καρκίνο γιατρέ», «Ευτυχώς είστε τυχερή. Καρκίνος πρώτου σταδίου».


Ημουν τυχερή και αενάως υποψιασμένη. Δεν χρειάστηκα δεύτερη σταγόνα αίμα για να κινητοποιηθώ. Και με πιάνει σύγκρυο, ακόμα και σήμερα, για το πόσες γυναίκες και άνδρες θα προτιμούσαν τη διαδρομή «Εντάξει. Μια φορά είναι. Να δούμε….» ή και το σύνηθες «Φοβάμαι να ξέρω».

Και με πιάνει σύγκρυο ακόμα και σήμερα για το πόσοι ίσως γιατροί πούνε «Ας το παρακολουθούμε….» χωρίς να εξαντλήσουν δυνατότητες έγκαιρης πρόγνωσης και αντιμετώπισης.

Και με πιάνει ντροπή και θλίψη για το πόσοι άνθρωποι δεν έχουν την δυνατότητα να νοιαστούν την υγεία τους.

Ενήργησα ακραία εσπευσμένα. Και πώς αλλιώς: Τόσο που με περικύκλωνε ο καρκίνος, σχεδόν τον ακούς σαν ίωση στους διπλανούς σου. Γι΄αυτό εκείνα τα «Γιατί σε μένα;» όχι μόνο δεν τα καταδέχτηκα αλλά τα θεωρώ και αναιδή πρόστυχα. Ποια είμαι εγώ, δηλαδή; «Ο καρκίνος είναι μια σειρά ευκαιριών, μακάρι να μην γίνει σειρά χαμένων ευκαιριών» είπε ο ογκολόγος μου.

Είχα μια σκυταλοδρομία σπουδαίων γιατρών. Τους επέλεγε το ένστικτό μου με προτεραιότητα το χαμόγελό τους. Δεν έπεσα έξω σε κανέναν. Αρα ξέρω να μελετάω χαμόγελα σε μάτια και να σκανάρω χαρακτήρες. Πώς αλλιώς θα ήμουν γραφιάς; Σας είπα ότι δεν καταδέχτηκα, τα «Γιατί σε μένα;».

Δεν καταδέχτηκα και κάτι ακόμα. Τα «ηρωικά». Τις ηρωικές δηλώσεις «Εγώ θα τον λιώσω, θα του δώσω να καταλάβει». Τα είχα καταχωνιάσει στις μνήμες μου από τον πατέρα μου «Θα τον φάω, δεν θα με φάει». Πέθανε στα 39 του χρόνια.

Οχι, δεν μου έβγαιναν τα ηρωικά
. Περίεργο μου φάνηκε και σε μένα την ίδια. Είμαι αθυρόστομη, ψωμοτύρι τα έχω κάτι «Θα του γαμ…. τον αδόξαστο» και «Εγώ δεν καταλαβαίνω, πούστη!». Αυτό κι αν το λέω!

Αντίθετα απόρησα με το χαμήλωμα των ντεσιμπέλ μου. Πού βγήκε τόση γλύκα και στωικότητα και ησυχία; Λες και η ψυχοθεραπεία που έκανα τα τελευταία χρόνια, είχε πια περπατήσει από το «εργαστήριο», στο φάρμακο προς κατανάλωση.

Οι αρρώστιες μας είναι το αποτύπωμα της ψυχής μας. Σε ποιόν να κάνω τσαμπουκά; Στην ψυχή μου; Σεβάστηκα τον καρκίνο μου. Μελέτησα την πορεία του. Ησυχα. Μου έδωσε την ευκαιρία να δω τόσα και τόσα. Τον φόβο για παράδειγμα. Ο φόβος που χτυπάει σε φόβο και γυρίζει φόβος. Σου ακυρώνει αντανακλαστικά της κινητοποίησης του σώματος, των κινήσεων… Δεν έχει «να τρέξω», «να κόψω πέρα»… Και πού να πας; «Όλο, όλο!» που λένε οι μάνες για την πορτοκαλάδα. Τον φόβο θα τον γευτείς, θα συμμαχήσεις, θα τον εργαλειοποιήσεις, θα γίνει δύναμη.

Οι αρρώστιες θα σου τινάξουν δύναμη ψυχής. Εμαθα και την ανταποδοτικότητα της αγάπης. Αυτό το μαγικό! Σε σχέσεις επένδυσα μια ζωή. Είχα αυτή την τύχη αλλά και τη δυνατότητα. (Για τη δυνατότητα δεν είναι ώρα να μιλήσω… μεγάλο θέμα).

Περήφανη και αξιοπρεπής δεν θα ένοιωθα ήσυχα με μένα να εισπράξω περισσότερα από ό,τι έδωσα. Οι σχέσεις που κοπίασα ήρθαν… Σαν το θαλασσάκι… Εκεί στην άκρη… Έρχεται και φεύγει γλυκό θαλασσάκι… Ερχεται και φεύγει. Φεύγει κι έρχεται. Τόσο απλά. Η μια ψυχή με την άλλη. Έδωσα πήρα, πήρα κι έδωσα. Η μεγαλύτερη τιμή. Άρα επένδυσα σωστά. Αξιζε όλον τον κόπο του κόσμου!

Εχουν κόπο οι σχέσεις, τι τις πέρασες; Έσκαψες, φύτεψες καρπό, καλλιέργησες, αέρηδες ουυυυυυ, βροχές ουυυυυυ, αγιάζι ουυυυυυ, χαλάζι ουυυυ, στήριγμα με ξυλαράκια να σταθούν, αγωνία θα σταθούν; Ουυυυυ…..Αλλά….Τόσο ανάσα ωραία, αυτό το «αλλά!».

Αναγνώστες ολοκλήρωσα την τελευταία μου χημειοθεραπεία. Είμαι ένας παλιός νέος άνθρωπος. Κοίτα, που και το «παλιάνθρωπος» έχει μια γλύκα; Ευχαριστώ. (Με «ευχαριστώ» θα κλείνω κάθε κείμενό μου που θα αναφέρεται στην περιπέτεια της υγείας μου. Έτσι. Σαν χαιρετισμός σε όσους… Και ξέρουν οι «όσοι», ποιοι είναι. Σκέφτηκα μια σειρά κειμένων για τον καρκίνο μου. Έτσι σαν ένα χέρι, που απλώνεται σε κάποιον άλλον που δεν τον γνωρίζεις, αλλά θα ήθελα να του πω «Και τα πιο δυσάρεστα έχουν κάτι να σου πουν… Άκου τα! Να ξέρεις σε σκέφτομαι. Τώρα που ξέρω, σε σκέφτομαι και πιο πολύ»).

Υ.Γ Σε κάποιο επόμενο κείμενο θα σας γράψω για το τι είναι χημειοθεραπεία.

* protagon.gr., 21 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2018

Κυριακή, 22 Απριλίου 2018

Πέτρο (Κωστόπουλε) , συγγνώμη!









Πέτρο, συγγνώμη!

Επιτρέψτε μου μια ομολογία. Είναι η ώρα της αυτοκριτικής. Και ταυτόχρονα της συγγνώμης.
Θέλω να ζητήσω συγγνώμη από τον κ.Πέτρο Κωστόπουλο. Του ζητώ συγγνώμη διότι παρά τις πραγματικά φιλότιμες προσπάθειές του να με «ξεβλαχέψει», όπως σεμνά δήλωσε προχτές, με δική μου υπαιτιότητα δεν τα κατάφερε.
Όλη η ευθύνη βαραίνει εμένα. Αποκλειστικά εμένα και κανέναν άλλον. Αποδείχτηκα ανεπίδεκτος «ξεβλαχέματος» παρά τους τόσους και τόσους κώλους που μου πρόσφερε ο κ.Κωστόπουλος μέσα από τα περιοδικά του για να βγάλω την τσίμπλα και για να δω με άλλο μάτι τον κόσμο.


Ίσως σε αυτή την αδυναμία μου να επέδρασε το γεγονός ότι τον καιρό εκείνο, των Κλικ, των μικ και των ψιτ, διατηρούσα την άποψη πως η ανθρωπότητα είχε βρει, ήδη, τον τρόπο να αναπαράγεται.

Ότι τον είχε βρει πολύ πολύ πριν από την ανακάλυψη του κ.Κωστόπουλου ότι μπορεί κανείς να πουλάει μούρη μέσω μιας εκδοτικής και υβριδικού τύπου φλωροκουτσαβακίστικης δραστηριότητας του τύπου «το νινί μου φλόγες βγάζει, λες να είναι πετρογκάζι;»…

Είχα, δηλαδή, την – βλαχαδερή – άποψη ότι η ανθρωπότητα γενικώς και η Ελλάδα ειδικώς είχε ήδη εμπεδωμένη γνώση για το τι κρύβεται στα σκέλια της, πολύ πολύ πριν ο κ.Κωστόπουλος φωτίσει με τον ιλουστρασιόν ευρωπαϊσμό του τόσο την βουβωνική χώρα των αγορακίων, όσο και την καλλίπυγο φύση των κοριτσακίων.

Αυτός ο δογματισμός της βλαχομπίχλας με έκανε ανεπίδεκτο του «ξεβλαχέματος» που τόσο απλόχερα μου πρόσφερε ο κ.Κωστόπουλος.

Μάλιστα, μετά την τελευταία του δήλωση, διαπιστώνω ότι με έκανε και δύστροπο στις προσπάθειες ευγενικών και προχώ ανθρώπων να με βγάλουν από την βλαχιά μου.

Τόσο δύστροπο που ακόμα πιάνω τον εαυτό μου καμιά φορά, όποτε συναντώ τέτοιους αναμορφωτές της ύπαρξής μου, να πέφτω θύμα της χωριάτικης καταγωγής μου και να σκέφτομαι φωναχτά:

«Α ίσα πέρα, ωρέ ζαγάρι».

*  http://www.imerodromos.gr/petro-syngnomi-tou-nikou-mpogiopoulou/    18 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2018

Κώστας Γαβράς: Από την Χούντα στην Δικτατορία του Χρήματος



Ο Κώστας Γαβράς 
για την δικτατορία,
 το σήμερα, 
τους πρόσφυγες και τον κινηματογράφο.

Πενήντα ένα χρόνια μετά την εκδήλωση του πραξικοπήματος στην Ελλάδα, ο Κώστας Γαβράς μιλά στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων για τα γεγονότα της εποχής εκείνης:
«Ήταν μία στρατιωτική δικτατορία υπερβολικά βίαιη, υπερβολικά ορατή», αναφέρει χαρακτηριστικά.

Μιλά όμως στο Πρακτορείο και για το σήμερα και τη «δικτατορία των τραπεζών και του χρήματος. Τα τανκς είναι πλέον περιττά. Και πολύ πιο δύσκολο το να τα καταπολεμήσει κανείς», σημειώνει μιλώντας στο Πρακτορείο με τη χαρακτηριστική του «ματιά».

Ενώ για τις προσφυγικές ροές σημειώνει στη συνέντευξή του στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων: «Δεν πρόκειται για εισβολείς, αλλά για θαρραλέους ανθρώπους που, με ρίσκο την ίδια τους τη ζωή, διασχίζουν χιλιάδες χιλιόμετρα θάλασσας και στεριάς για να εξασφαλίσουν ένα στοιχειώδες μέλλον. Και αυτή η τάση θα συνεχίσει να κλιμακώνεται», εκτιμά.

Μιλά όμως και για την τύχη του κινηματογράφου στη χώρα μας και πώς οι προτάσεις που είχε καταθέσει παλαιότερα, στην τότε κυβέρνηση, θάφτηκαν, όπως ο ίδιος χαρακτηριστικά λέει. Ενώ για το σήμερα, πιστώνει στην τωρινή κυβέρνηση και τον υπουργό Νίκο Παππά ότι «κάνουν σημαντικές προσπάθειες για να προσελκύσουν ξένες παραγωγές».

Ενώ στο άλλο τρέχον θέμα, αυτό της αξιοποίησης αρχαιολογικών χώρων από τον κινηματογράφο, ο Κ. Γαβράς καταθέτει, μέσω του ΑΠΕ-ΜΠΕ, την άποψή του: «Η αρχαιολογική κληρονομιά ανήκει στην Ελλάδα, αλλά ανήκει επίσης στον κόσμο όλο. Νομίζω ότι επιβάλλεται μία ελεύθερη πρόσβαση όσον αφορά την προβολή τους με τον όρο ότι θα εγγυάται την ηθική τους υπόσταση και ότι θα έχουν ληφθεί όλα τα απαραίτητα μέτρα προς αποφυγήν φθορών των μνημείων».

Αφορμή για όλα τα παραπάνω ήταν η εκδήλωση την περασμένη Τετάρτη το απόγευμα στο βιβλιοπωλείο Librairie Kléber στο Στρασβούργο. Εκεί όπου σε μία αίθουσα πλημμυρισμένη από κόσμο, ο διεθνούς φήμης σκηνοθέτης κινηματογράφου παρουσίασε το βιβλίο-αυτοβιογραφία του "Va où il est impossible d'aller" (Πήγαινε εκεί όπου είναι αδύνατον να πας) που θα κυκλοφορήσει στη Ελλάδα από τις εκδόσεις Gutenberg το φθινόπωρο του 2018.

Μαζί του ήταν η γυναίκα του και παραγωγός του, Michelle Ray-Gavras, καθώς στα απομνημονεύματά του αναφέρεται τόσο στην καλλιτεχνική του πορεία από τον ερχομό του στη Γαλλία και μετά, αλλά και στη προσωπική του ζωή και την σχέση του με την σύντροφό του εδώ και 50 χρόνια.

Η συνέντευξή του μαζί του είναι, συνεπώς, και ένας σύντομος απολογισμός της παρουσίας του στην 'Εβδομη Τέχνη, ενώ μοιράζεται με το ΑΠΕ-ΜΠΕ την άποψή του για τη εξέλιξη της κινηματογραφικής παραγωγής στην Ελλάδα και το εξωτερικό.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της συνέντευξης του Κώστα Γαβρά στην Ευαγγελία Ντζιούνη για το Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων:

Ερ.: Τι σάς ώθησε να εκδώσετε το παρόν βιβλίο, τώρα και τόσο νωρίς ;

Απ.: Είμαι πλέον 85 ετών, άρα όχι και τόσο νωρίς…

Ερ.: Το βιβλίο που παρουσιάζετε σήμερα, με τα απομνημονεύματά σας, θα περίμενε κανείς να το δει σε ταινία. Πώς και επιλέξατε το μέσο του βιβλίου για να εκφραστείτε για τη ζωή σας;

Απ.: Σε καθεμία από τις ταινίες μου υπάρχουν στοιχεία του εαυτού μου. Η εξιστόρηση της ζωής μου, τα απομνημονεύματά μου… Είναι κατά κάποιο τρόπο αυτό που έχει πει και ο Garcia Marques : « Η ζωή δεν είναι αυτή που έχουμε ζήσει, αλλά αυτή την οποία θυμόμαστε να έχουμε ζήσει, ώστε να μπορούμε να την διηγηθούμε».

Ερ.: Θα σάς άρεσε κάποιος συνάδελφός σας να γύριζε τη ζωή σας σε ταινία ;

Απ.:Ένα biopic δηλαδή; (αγγλικός όρος για κινηματογραφική αυτοβιογραφία). Δεν είμαι δα και η Edith Piaf.

Ερ.: Πώς εκτιμάτε την επαγγελματική και καλλιτεχνική σας πορεία;

Απ.:Συνεχίζω να εκπλήσσομαι από αυτό που μου συνέβη, αλλά κατά βάση δεν είμαι ο κατάλληλος για να το κρίνω. Εναπόκειται στο κοινό των ταινιών μου και στους αναγνώστες του βιβλίου μου.

Ερ.: Υπάρχουν πράγματα που ονειρευόσασταν να κάνετε τα οποία όμως δεν μπορέσατε ακόμη να πραγματοποιήσετε;

Απ.: Με το πέρας του χρόνου, οι ταινίες που ονειρευόμουν να κάνω, δεν έγιναν, όπως η "Le Cormoran", ένα πρωτότυπο σενάριο που είχα γράψει σε συνεργασία με τον Franco Solinas με τον οποίο είχα γράψει και την ταινία «Κατάσταση πολιορκίας» ("Etat de Siège") ή την «Η ανθρώπινη μοίρα» ("La Condition humaine") του A. Malraux. Κυρίως όμως η μη πραγματοποίηση της ταινίας " Mr. Klein", που είχα γράψει επίσης σε συνεργασία με τον Solinas, την οποία σκηνοθέτησε τελικά ο Losey. Παραμένει μια ανοιχτή πληγή.

Ερ.: Ποια από τις ταινίες σας, σάς έχει κάνει ιδιαίτερα περήφανο και για πιο λόγο;

Απ.: Όλες, ανεξαιρέτως. Όπως είμαι εξίσου περήφανος για όλα τα παιδιά μου… Η ταινία "Hanna K" καθώς, όπως όλοι μας, έχω μια αδυναμία στα παιδιά που αντιμετωπίζουν προβλήματα…

Ερ.: Η επόμενη ταινία σας πραγματεύεται τα δραματικά οικονομικό-πολιτικά γεγονότα του καλοκαιριού του 2015, βασισμένη στο βιβλίο του Γ. Βαρουφάκη. Πρόκειται για μία ταινία για την Ελλάδα ή για την Ευρώπη; Αυτή η ταινία είναι κατά κάποιο τρόπο «φόρος τιμής» ;

Απ.:Πρόκειται για μια ταινία για την Ευρώπη και την τραγωδία που επέβαλε στην Ελλάδα. Στις ταινίες μου ποτέ δεν «αποτίω φόρο τιμής». Το ίδιο συναίσθημα που με κατέβαλε τότε ενάντια της δικτατορίας των Συνταγματαρχών, με καταβάλει και τώρα ενάντια στη δικτατορία της τρόικας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Ερ.: Στη συγκεκριμένη ταινία θα εμπλακεί η Ελλάδα με τον έναν η τον άλλον τρόπο;

Απ.:Πιθανότατα θα είναι μία συμπαραγωγή μεταξύ Γαλλίας, Βελγίου και Ελλάδας. Η παραγωγός μου -και γυναίκα μου- Michelle, είναι εκείνη που διαχειρίζεται το θέμα αυτό.

Ερ.: Λόγω αυτής της ταινίας, έχετε αφήσει στο συρτάρι σας σενάρια που εκκρεμούν ;
Απ.:Όχι. Από τότε που ξέσπασε η κρίση και ιδιαίτερα από το 2015 και έπειτα, το να γυρίσω μία ταινία για την Ευρώπη και την Ελλάδα ήταν το κύριο μέλημά μου… συνάμα με τη συγγραφή των απομνημονευμάτων μου.

Ερ.: Σε ένα μήνα είναι η επέτειος της δολοφονίας του Γρ. Λαμπράκη και σε ένα χρόνο συμπληρώνει τo « Z » 50 χρόνια.Η συγκεκριμένη ταινία σας αντιπροσωπεύει τον πολιτικό κινηματογράφο και διαδραματίζει επί της ουσίας την καταπάτηση της πολιτικής ελευθερίας του ανθρώπου από το καθεστώς. Πόσο απέχει η πραγματικότητα σήμερα ανά την υφήλιο σε σχέση με τότε;
Απ.Ήταν μία στρατιωτική δικτατορία υπερβολικά βίαιη, υπερβολικά ορατή. Σήμερα, πρόκειται για μία δικτατορία των τραπεζών και του χρήματος. Τα τανκς είναι πλέον περιττά. Και πολύ πιο δύσκολο στο να τα καταπολεμήσει κανείς.

Ερ.: Η μόνη ταινία σας ελληνικής ιθαγένειας είναι η «Παράδεισος στη Δύση». Θα μπορούσε κανείς να την χαρακτηρίσει προφητική ως προς το προσφυγικό ζήτημα;
Απ.:Δεν πρόκειται για προφητεία, απλά αρκούσε να ανοίξει κανείς τα μάτια του για να αντιληφθεί ότι υπάρχει αυξανόμενη φτώχεια ανά τον κόσμο και ολοένα και περισσότεροι πλούσιοι. Είναι φυσικό οι φτωχοί να αναζητούν και θα συνεχίσουν να αναζητούν μια καινούρια ζωή σε μια πλούσια χώρα. Δεν πρόκειται για εισβολείς, αλλά για θαρραλέους ανθρώπους που, με ρίσκο την ίδια τους τη ζωή, διασχίζουν χιλιάδες χιλιόμετρα θάλασσας και στεριάς για να εξασφαλίσουν ένα στοιχειώδες μέλλον. Και αυτή η τάση θα συνεχίσει να κλιμακώνεται.

Ερ.: Πώς ήταν η εμπειρία σας; Θα θέλατε να είχατε γυρίσει και άλλες ταινίες με τη συνδρομή του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου;
Απ.:Έχουμε κάνει γυρίσματα στη Κρήτη και στο λιμάνι του Λαυρίου. Η ομάδα μας αποτελείται από Γάλλους και Έλληνες και ο συμπαραγωγός μας, κ. Μάνος Κρεζίας, υπήρξε ένας εξαιρετικός εταίρος με πολύ καλή ανταπόκριση στις σκηνοθετικές ανάγκες της ταινίας. Και βεβαίως σε συνεργασία με το Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου.

Ερ.: Για ποιον λόγο δεν ήταν εφικτό;
Απ.: Εννοείτε να γυρίσω και άλλες ταινίες στην Ελλάδα; Μα είχα ήδη δρομολογήσει και άλλα σχέδια.

Ερ.: Το ελληνικό Υπουργείο Πολιτισμού σάς είχε ορίσει Επικεφαλής της Επιτροπής για την βελτίωση και τον εκσυγχρονισμό του νομοθετικού πλαισίου για τον κινηματογράφο. Ποια ήταν η εμπειρία σας με το Ελληνικό Υπουργείο Πολιτισμού και το Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου; Τι απέμεινε από αυτή την Επιτροπή; Θεωρείτε ότι εισακουστήκατε; Υλοποιήθηκαν κάποιες από τις προτάσεις σας;
Απ.: Ήταν μία λίγο στενόχωρη εμπειρία. Ήμουν περιτριγυρισμένος από ανθρώπους ύψιστης ποιότητας και με μεγάλη θέληση να αλλάξουν ριζικά το σύστημα. Είχαμε καλέσει στην Αθήνα τη Διευθύντρια του Εθνικού Κέντρου Κινηματογράφου της Γαλλίας και την ομόλογό της από τη Σουηδία. Είχαμε καταθέσει πρωτοφανείς προτάσεις στον τότε υπουργό. Ο υπουργός άλλαξε. Ο επόμενος λοιπόν υπουργός, Αντώνης Σαμαράς, στον οποίο παρουσίασα το εγχείρημα εγώ, προσωπικά, με τον Απόστολο Δοξιάδη, το βρήκε ενδιαφέρον. Λίγο καιρό μετά, το έθαψε.

Ερ.: Για πιο λόγο πιστεύετε, η Ελλάδα δυσκολεύεται να οργανώσει αποτελεσματικά Γραφείο Συντονισμού Παραγωγών Ταινιών (Film Commission/Bureau d'accueil de Tournages) ώστε να προσελκύσει ξένες παραγωγές στην Ελλάδα ;
Απ.: Από όσο γνωρίζω, η τωρινή κυβέρνηση και ο κ. Νίκος Παππάς κάνουν σημαντικές προσπάθειες για να προσελκύσουν ξένες παραγωγές.

Ερ.: Τελευταία, στα ελληνικά μέσα ενημέρωσης συζητήθηκε έντονα η χορήγηση/μη χορήγηση αδειών σε εμβληματικούς αρχαιολογικούς χώρους. Ποια είναι η τοποθέτησή σας επί του θέματος;
Απ.: Η αρχαιολογική κληρονομιά ανήκει στην Ελλάδα, αλλά ανήκει επίσης στον κόσμο όλο. Νομίζω ότι επιβάλλεται μία ελεύθερη πρόσβαση όσον αφορά την προβολή τους με τον όρο ότι θα εγγυάται την ηθική τους υπόσταση και ότι θα έχουν ληφθεί όλα τα απαραίτητα μέτρα προς αποφυγήν φθορών των μνημείων.

Ερ.: Ποια είναι η γνώμη σας για τη σύγκρουση μεταξύ του Φεστιβάλ Καννών και την ενδεχόμενη μη αποδοχή ταινιών συμπαραγωγής Netflix ως διαγωνιζόμενων;
Απ.: Δικαίως το φεστιβάλ και ο κλάδος αποφάσισαν τη ρήτρα, οι διαγωνιζόμενες ταινίες στις Κάννες να πρέπει να έχουν αποκλειστική προβολή στις αίθουσες κινηματογράφου. Πράγμα αδύνατον για το Netflix στη Γαλλία, δεδομένου του υπάρχοντος συστήματος για τους χρονικούς περιορισμούς της διανομής και προβολής των ταινιών, μία ρύθμιση με σκοπό να προστατεύσει την παραγωγή του εθνικού κινηματογράφου.
http://www.thetoc.gr/politismos/article/kwstas-gabras-apo-tin-xounta-stin-diktatoria-tou-xrimatos ,21.04.18

Θανατική ποινή για τους βιαστές ανηλίκων κοριτσιών επέβαλε η Ινδία.-19.000 βιασμοί έγιναν το 2016....




Την υιοθέτηση της θανατικής ποινής για βιαστές παιδιών ενέκρινε σε έκτακτη συνεδρίασή του το υπουργικό συμβούλιο της Ινδίας, εν μέσω της κατακραυγής που προκάλεσαν στην κοινή γνώμης σειρά περιστατικών με δράστες άτομα της υψηλής κοινωνίας.
Η συγκεκριμένη αλλαγή στον ποινικό κώδικα της χώρας θα αφορά περιστατικά βιασμών με θύματα άτομα ηλικίας μικρότερης των 12 ετών .

Πρόσφατα ο ομαδικός βιασμός και η παρεπόμενη δολοφονία ενός οκτάχρονου κοριτσιού προκάλεσε κύμα διαμαρτυριών σε εθνικό επίπεδο και η κυβέρνηση αντιμετωπίζει σφοδρή κριτική ότι δεν πράττει όσα πρέπει για την αποτροπή περιστατικών σεξουαλικής κακοποίησης, ιδίως όταν σε αυτά θυματοποιούνται παιδιά.

Σημειωτέον ότι στην Ινδία η ποινή του θανάτου προβλέπεται για μία σειρά αδικημάτων όχι όμως και για το βιασμό παιδιών.
Μόνο το 2016 στη χώρα κατεγράφησαν 19.000 τέτοια περιστατικά, ήτοι περισσότερα από 50 την ημέρα.
Στην ίδια συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου αποφασίσθηκε επίσης η αύξηση των ποινών για περιπτώσεις βιασμού γυναικών ή κοριτσιών ηλικίας κάτω των 16 ετών.
Σύμφωνα με πληροφορίες του Reuters, σε γνώση του οποίου περιήλθε αντίγραφο της απόφασης, αυτή δεν περιλαμβάνει κάποια ιδιαίτερη πρόβλεψη για περιστατικά βιασμών αγοριών ή ανδρών.

kathimerini.gr,21.04.18

Πέμπτη, 19 Απριλίου 2018

Το τεχνητό πάγκρεας βοηθά σε καλύτερο έλεγχο του σακχάρου του αίματος στους ανθρώπους με διαβήτη τύπου 1

Σημαντική  ανακάλυψη Ελλήνων  και ξένων επιστημόνων  για την προσφορά του τεχνητού παγκρέατος.Γιατί  βοηθά στον καλύτερο έλεγχο του σακχάρου του αίματος στους ανθρώπους με διαβήτη τύπου 1, σε σχέση με την παραδοσιακή θεραπεία .
Σύμφωνα με όσα μεταδίδει το ΑΠΕ-ΜΠΕ  μια νέα επιστημονική μελέτη Ελλήνων και ξένων επιστημόνων επιβεβαιώνει, ότι το τεχνητό πάγκρεας αποτελεί μια ασφαλή και αποτελεσματική εναλλακτική θεραπεία, η οποία μπορεί να μειώσει τον χρόνο που τα επίπεδα του σακχάρου στο αίμα των ασθενών είναι υψηλότερα ή χαμηλότερα του φυσιολογικού.
Η έρευνα δείχνει ότι, λειτουργώντας σε 24ωρη βάση, το τεχνητό πάγκρεας παρέχει σχεδόν δυόμιση έξτρα ώρες φυσιολογικών επιπέδων γλυκόζης (σακχάρου) τη μέρα, ενώ παράλληλα μειώνει κατά περίπου δύο ώρες το χρονικό διάστημα της υπεργλυκαιμίας και κατά 20 λεπτά της υπογλυκαιμίας.
Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον αναπληρωτή καθηγητή Απόστολο Τσάπα και τη λέκτορα Ελένη Μπεκιάρη του Τμήματος Ιατρικής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο βρετανικό ιατρικό περιοδικό "British Medical Journal" (BMJ), δήλωσαν ότι «τα συστήματος τεχνητού παγκρέατος αποτελούν μια ασφαλή και αποτελεσματική θεραπευτική προσέγγιση για τους ανθρώπους με διαβήτη τύπου 1».

Το τεχνητό πάγκρεας παρακολουθεί συνεχώς τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα και μεταφέρει τις πληροφορίες σε μια αντλία ινσουλίνης, η οποία υπολογίζει (με τη βοήθεια ενός ειδικού αλγόριθμου) και απελευθερώνει την αναγκαία ποσότητα αυτής της ορμόνης στο σώμα, όπως κάνει το κανονικό πάγκρεας στους υγιείς ανθρώπους χωρίς διαβήτη.


Οι ερευνητές αξιολόγησαν (μετα-ανάλυση) τα αποτελέσματα 41 κλινικών δοκιμών που αφορούσαν συνολικά 1.027 διαβητικούς, συγκρίνοντας το τεχνητό πάγκρεας με άλλες θεραπείες. Από ελληνικής πλευράς, στη μελέτη συμμετείχαν επίσης οι Κώστας Κίτσιος, Ελένη Αθανασιάδου και Θωμάς Καραγιάννης, όλοι από το ΑΠΘ.

Τετάρτη, 18 Απριλίου 2018

Γ. Μπαμπινιώτης : Βουλγαροσερβική ή Σερβοβουλγαρική γλώσσα και όχι Μακεδονική αυτή των Σκοπίων

Άρθρο του Γιώργου Μπαμπινιώτη *
στο protagon.gr
Τον τελευταίο καιρό στις συζητήσεις για το Μακεδονικό έχει, όπως αναμενόταν, αναφυεί εντόνως το θέμα τής ονομασίας τής γλώσσας των Σκοπίων. Οι ίδιοι επιμένουν να διατηρηθεί η ονομασία Μακεδονική, που είχαν δώσει οι ίδιοι βεβαίως με τη γενικότερη δική μας ανοχή για το Μακεδονικό επί πολλά χρόνια. 
Η εμμονή των Σκοπιανών στην ονομασία «Μακεδονική» είναι πολιτικά κατανοητή από τη δική τους πλευρά. Ωστόσο μια ονομασία δεν είναι ένα «άδειο καυκί» (φράση τού Καζαντζάκη)· είναι δηλωτική μιας ουσίας, μιας πραγματικότητας, μιας αλήθειας με γλωσσικό, ετυμολογικό, ιστορικό και εθνικό υπόβαθρο. Ας δούμε, λοιπόν, ποια και τι είναι αυτή η γλώσσα.
Η γλώσσα αυτή —από τους αρχικούς και σημερινούς ομιλητές της στα Σκόπια— είναι η Βουλγαρική, ένα βουλγαρικό ιδίωμα. 
Το ιδίωμα αυτό για πολιτικούς λόγους —για να συσκοτισθούν και να αντιμετωπισθούν οι διεκδικήσεις τής Βουλγαρίας που ήταν όχι μόνο εδαφικές αλλά και εθνογλωσσικές— με την κατεύθυνση τού Τίτο, υπέστη έναν γλωσσολογικά (από ειδική ομάδα γλωσσολόγων) και συστηματικά οργανωμένο εκσερβισμό. 
Αποτελώντας δηλ. μέλος και χώρα τής Σοσιαλιστικής Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας τής Γιουγκοσλαβίας έπρεπε να προσαρμόσει «επί το εθνικότερον» τη γλώσσα της προς τη Σερβική, που όπως και η Βουλγαρική ανήκουν στην ευρύτερη οικογένεια των σλαβικών γλωσσών. Το έργο αυτό, μαζί με την όλη ανασυγκρότηση των Σκοπίων, ανέλαβε και έφερε εις πέρας η ισχυρή εμβληματική πολιτική μορφή των Σκοπίων, ο Lazar Kolisefsky, εξ ου και οι Βούλγαροι ονόμασαν περιπαικτικά την «πειραγμένη» Βουλγαρική των Σκοπίων «κολισεφσκική γλώσσα».

Επομένως από την προέλευση, τη δομή και την υστερογενή τεχνητή επεξεργασία της η γλώσσα των Σκοπίων είναι Βουλγαροσερβική ή Σερβοβουλγαρική. Τρεις διακεκριμένοι γλωσσολόγοι, ένας Ιταλός, ένας Γάλλος κι ένας Γερμανός (μεταξύ πολλών άλλων) αποφαίνονται για τη «Μακεδονική» των Σκοπίων, που γνωρίζουν φυσικά με αυτή την ψευδώνυμη ονομασία. Ο μεγάλος ιταλός συγκριτικός γλωσσολόγος Vittore Pisani (Il Macedonico, περιοδικό Paideia 12, 1957, σ.250) γράφει «πράγματι ο όρος μακεδονική γλώσσα [εννοεί τη γλώσσα των Σκοπίων] είναι προϊόν πολιτικής ουσιαστικά προέλευσης». Ο δε ειδικός σλαβιστής γλωσσολόγος, ο Γάλλος André Vaillant (Le problème du Slave Macédonien, περιοδικό Bulletin de la Société de Linguistique de Paris 39, 1938, σ. 205), είναι αυτός που τονίζει ότι «το όνομα Bugari είναι στην πραγματικότητα η εθνική ονομασία των Σλάβων τής Μακεδονίας, πράγμα που δείχνει πως (οι Σλάβοι τής περιοχής αυτής) υιοθέτησαν το όνομα Βούλγαροι που τους έδωσαν οι Σέρβοι». Τέλος, ο γερμανός γλωσσολόγος Heinz Wendt, (Sprachen 1961, σ. 285, λ. Slawische Sprachen), μιλώντας για τις σλαβικές γλώσσες, λέει: «Αν κατατάξει κανείς τις σλαβικές γλώσσες με βάση τη σημερινή τους δομή, πρέπει να θεωρήσει τη Βουλγαρική και τη Μακεδονική [εννοεί τη γλώσσα των Σκοπίων] λόγω των εξεχουσών δομικών ιδιαιτεροτήτων τους, ως αυτοτελή ομάδα και να την αντιπαραθέσει προς όλες τις άλλες σλαβικές γλώσσες».

Επομένως, στη διαπραγμάτευση που γίνεται, αν έχει κάποια βαρύτητα ο λόγος των ειδικών επί τής γλώσσας, πρέπει να επιμείνουμε να μετονομασθεί η γλώσσα των Σκοπίων σε αυτό που πραγματικά είναι, σε Βουλγαροσερβική ή Σερβοβουλγαρική. Σε εσχάτη περίπτωση, ως μέγιστη υποχώρηση, θα μπορούσε η γλώσσα αυτή να ονομασθεί Μακεδονοσλαβική
Το ότι στα Σκόπια μιλούν και την Αλβανική δεν έχει καμία σημασία. Η Αλβανική είναι μία δεύτερη γλώσσα που ομιλείται σ’ αυτή τη χώρα, όπως και σε άλλες χώρες ομιλούνται δύο ή και τρεις γλώσσες (Βέλγιο, Ελβετία, Καναδάς κ.α.). Η επίσημη ψευδώνυμη «Μακεδονική» των Σκοπίων ήταν και παραμένει Βουλγαροσερβική/Σερβοβουλγαρική. Αν αποφασισθεί στη χώρα αυτή, μπορεί να επισημοποιηθεί και η Αλβανική. Αλλά αυτό είναι δικό τους θέμα.

Βεβαίως, δεν χρειάζεται να επαναλάβω και στις γραμμές αυτές το αυτονόητο για κάθε σκεπτόμενο άνθρωπο : Μακεδονική ιστορικά, γλωσσολογικά, εθνικά δεν είναι άλλη από την ελληνική αρχαία μακεδονική γλώσσα (μια ελληνική διάλεκτο δωρικού —έχω υποστηρίξει— χαρακτήρα), την προφορική γλώσσα των αρχαίων Ελλήνων Μακεδόνων, καθώς και από την Ελληνική τής νεότερης και σύγχρονης Μακεδονίας. Όποιος χαρακτηρίζει σαν «Μακεδονική» μια άλλη, τελείως διαφορετική, γλώσσα διεκδικεί πονηρά και μέσω τής γλώσσας μια εθνική ταυτότητα διαφορετική από αυτήν που έχει.

* Ο Γεώργιος Μπαμπινιώτης
είναι καθηγητής της Γλωσσολογίας, πρώην πρύτανης του Πανεπιστημίου Αθηνών

Τρίτη, 17 Απριλίου 2018

Ανακαλύφθηκαν 124 γονίδια που επηρεάζουν το χρώμα των μαλλιών


Μια διεθνής επιστημονική ομάδα ανακάλυψε 124 γονίδια που παίζουν μεγάλο ρόλο στο χρώμα των μαλλιών των ανθρώπων. 
Είναι η πρώτη φορά που οι επιστήμονες ρίχνουν τόσο άπλετο φως στο γενετικό υπόβαθρο του χρώματος των ανθρώπινων μαλλιών.

Από τα 124 γονίδια, τα 111 ήταν άγνωστο έως τώρα ότι εμπλέκονται στο χρώμα των μαλλιών. Η ανακάλυψη αναμένεται να έχει διάφορες πρακτικές εφαρμογές, από την εγκληματολογία έως τη βιολογία και την ιατρική.

Προηγούμενες μελέτες παρόλο που είχαν δείξει ότι το χρώμα των μαλλιών είναι σε μεγάλο βαθμό θέμα γενετικών παραγόντων (σε ποσοστό έως 97%), δεν είχαν έως τώρα καταφέρει να φέρουν στο φως παρά μόνο 13 συγκεκριμένα γονίδια.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τους καθηγητές Τιμ Σπέκτορ του Βασιλικού Κολλεγίου (King's) του Λονδίνου και Μάνφρεντ Κάιζερ του Ιατρικού Κέντρου του Πανεπιστημίου Έρασμος του Ρότερνταμ, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό γενετικής "Nature Genetics", ανέλυσαν στοιχεία DNA από σχεδόν 300.000 ανθρώπους ευρωπαϊκής καταγωγής.

Οι ερευνητές ανακάλυψαν ότι από φυσικού τους οι γυναίκες έχουν πιο ανοιχτόχρωμα μαλλιά από τους άνδρες και αυτό δείχνει ότι, στο πέρασμα του χρόνου και υπό την πίεση του εξωτερικού περιβάλλοντος και των πολιτισμικών επιρροών, τα γονίδια των δύο φύλων έχουν προσαρμοσθεί ανάλογα.

Σύμφωνα με τη μελέτη, οι γυναίκες ευρωπαϊκής καταγωγής έχουν διπλάσια πιθανότητα να είναι φυσικές ξανθές από ό,τι οι άνδρες ξανθοί. Από την άλλη, οι άνδρες έχουν τριπλάσια πιθανότητα να έχουν μαύρα μαλλιά σε σχέση με τις γυναίκες.

Οι επιστήμονες δεν ξέρουν γιατί συμβαίνει αυτό, κάνοντας λόγο για «ένα συναρπαστικό μυστήριο», το οποίο αξίζει να διερευνηθεί περαιτέρω. Όπως είπε ο Σπέκτορ στο BBC, «για κάποιο λόγο τα ξανθά γονίδια που μπορεί να υπάρχουν κατά τη γέννηση, επιμένουν στις γυναίκες, αλλά εξαφανίζονται στους άνδρες».

Έτσι, οι ξανθές γυναίκες μπορεί να γεννήσουν ξανθά κορίτσια ή ξανθά αγόρια, αλλά συχνά τα τελευταία, όταν μεγαλώνουν, δεν διατηρούν τα γενετικά καθορισμένα ξανθά μαλλιά τους. Αυτό συμβαίνει, επειδή στα αγόρια -αλλά όχι στα κορίτσια- απενεργοποιούνται συχνότερα εκ των υστέρων, μέσω των λεγόμενων επιγενετικών μηχανισμών, τα ξανθά γονίδια.

Μια πιθανότητα που συμβαίνει αυτό, σύμφωνα με τους επιστήμονες, είναι για εξελικτικούς λόγους, καθώς οι ξανθές γυναίκες είναι πιο πιθανό να έχουν επιτυχία στους άνδρες, ενώ αντίστροφα η αντίστοιχη επιτυχία με τις γυναίκες συμβαίνει περισσότερο στους μελαχρινούς από ό,τι στους ξανθούς άνδρες.

Εξάλλου, χάρη στη νέα μελέτη -τη μεγαλύτερη του είδους της μέχρι σήμερα- είναι δυνατό πλέον να προβλεφθεί σε σημαντικό βαθμό το χρώμα των μαλλιών από το γενετικό υλικό. Η πρόβλεψη είναι καλύτερη για όσους έχουν μαύρα ή κόκκινα μαλλιά, αλλά πιο δύσκολη για τους ξανθούς και τους καστανούς.

Επίσης, διαπιστώθηκε ότι μερικά από τα εμπλεκόμενα στο χρώμα των μαλλιών γονίδια σχετίζονται με ορισμένους καρκίνους (δέρματος όπως το μελάνωμα, γεννητικών οργάνων, προστάτη, ωοθηκών κ.α.), πράγμα που θα βοηθήσει στην καλύτερη κατανόηση αυτών των παθήσεων.